Bệnh sởi là một trong những căn bệnh truyền nhiễm phổ biến ở trẻ nhỏ, có khả năng lây lan nhanh chóng và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được chăm sóc đúng cách. Theo BSCKII Phạm Mạnh Thân, chuyên khoa Nhi tại Bệnh viện An Việt (Hà Nội), việc hiểu đúng về bệnh và áp dụng các phương pháp chăm sóc phù hợp đóng vai trò then chốt giúp trẻ hồi phục an toàn. Tuy nhiên, nhiều phụ huynh vẫn mắc phải những sai lầm nghiêm trọng trong quá trình chăm sóc con bị sởi.
Những Quan Niệm Sai Lầm Phổ Biến Khi Chăm Sóc Trẻ Mắc Sởi
Có nhiều lầm tưởng trong dân gian khiến việc điều trị và chăm sóc trẻ mắc sởi trở nên khó khăn hơn, thậm chí gây hại cho sức khỏe của trẻ.
Trùm kín, kiêng gió, kiêng nước
Nhiều bậc cha mẹ vì lo sợ con bị nhiễm lạnh nên thường có xu hướng trùm kín, không cho trẻ tắm rửa trong suốt thời gian mắc bệnh. Đây là một sai lầm lớn. Việc trùm kín có thể làm tăng thân nhiệt của trẻ, dẫn đến sốt cao hơn và nguy cơ co giật. Hơn nữa, việc thiếu vệ sinh cơ thể sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển, gây nhiễm trùng da và tiềm ẩn nguy cơ viêm phổi. Thay vào đó, trẻ vẫn cần được tắm rửa nhanh bằng nước ấm trong phòng kín gió, đồng thời giữ nhiệt độ cơ thể ổn định để tránh cảm lạnh.
Kiêng ăn vì sợ khó tiêu
Một quan niệm sai lầm khác là kiêng khem thức ăn cho trẻ vì cho rằng trẻ bị sởi sẽ khó tiêu. Thực tế, khi mắc bệnh, trẻ thường biếng ăn, mệt mỏi; nếu bị ép kiêng khem thêm, cơ thể sẽ thiếu hụt dinh dưỡng nghiêm trọng, suy nhược và dễ gặp biến chứng. Trẻ bị sởi cần được cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng, nên chia thành nhiều bữa nhỏ với các loại thực phẩm mềm, dễ tiêu hóa để tăng cường sức đề kháng.
Bác sĩ đang thăm khám cho bệnh nhi mắc sởi
Không vệ sinh môi trường sống
Sự chủ quan trong việc làm sạch không gian sống cũng là một yếu tố khiến virus sởi có điều kiện lây lan nhanh. Khi trong nhà có trẻ mắc sởi, gia đình cần thường xuyên vệ sinh nhà cửa, lau dọn đồ đạc, mở cửa sổ để không khí được lưu thông. Việc cách ly người bệnh cũng rất quan trọng để hạn chế tối đa sự lây nhiễm sang những thành viên khác trong gia đình.
Nghĩ rằng sởi lây qua tiếp xúc ngoài da
Không ít người lầm tưởng rằng bệnh sởi lây chủ yếu qua tiếp xúc trực tiếp với các nốt ban trên da của người bệnh. Tuy nhiên, sởi thực chất lây qua đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện, tạo ra các giọt bắn chứa virus trong không khí. Những người tiếp xúc gần với bệnh nhân mà không vệ sinh tay sạch sẽ cũng có nguy cơ lây nhiễm cao. Vì vậy, đeo khẩu trang và rửa tay thường xuyên là những biện pháp phòng bệnh cực kỳ quan trọng.
Không tiêm phòng cho trẻ
Một số phụ huynh còn e ngại về tác dụng phụ của vaccine hoặc chủ quan nghĩ rằng con mình khó có nguy cơ mắc bệnh. Tuy nhiên, các thống kê cho thấy hầu hết trẻ mắc sởi là do chưa được tiêm phòng đầy đủ. Vaccine sởi là biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất và cần được tiêm đúng lịch: mũi đầu tiên khi trẻ 9 tháng tuổi và mũi nhắc lại lúc 18 tháng tuổi.
Lo lắng quá mức về bệnh
Mặc dù sởi là bệnh dễ lây lan, nhưng nếu được chăm sóc và điều trị đúng cách, phần lớn trẻ có thể hồi phục tốt mà không gặp phải biến chứng nguy hiểm. Điển hình, tại Bệnh viện Nhi Đồng 1, mỗi ngày có khoảng 40-60 trẻ nhập viện điều trị sởi, và đa số đều khỏi bệnh sau một thời gian ngắn. Điều quan trọng là cha mẹ cần theo dõi sát diễn biến bệnh, tránh tâm lý hoang mang hoặc tự ý điều trị mà không có hướng dẫn từ bác sĩ chuyên khoa.
Sử dụng phương pháp chữa bệnh chưa được kiểm chứng
Nhiều gia đình vẫn áp dụng các bài thuốc dân gian truyền miệng như cho trẻ uống nước lá, đắp thuốc từ cây cỏ mà không có sự kiểm chứng khoa học. Những phương pháp này không những không hiệu quả mà còn có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, ngộ độc, khiến tình trạng bệnh của trẻ trở nên nghiêm trọng hơn. Khi trẻ bị sởi, cách tốt nhất là đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị theo phác đồ y tế chuẩn.
Làm Gì Để Phòng Bệnh Sởi?
Để bảo vệ trẻ khỏi bệnh sởi, các bậc phụ huynh cần chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa. Hạn chế tối đa cho trẻ tiếp xúc với người mắc bệnh hoặc nghi ngờ nhiễm bệnh. Đảm bảo trẻ được tiêm vaccine sởi theo khuyến cáo của Bộ Y tế đúng lịch. Duy trì vệ sinh cá nhân cho trẻ, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng diệt khuẩn. Đồng thời, giữ vệ sinh nhà cửa sạch sẽ và đảm bảo không gian sống thông thoáng. Khi có dịch sởi bùng phát, trẻ em thuộc nhóm nguy cơ cao cần được ưu tiên tiêm phòng đầy đủ.
Bác sĩ Thân nhấn mạnh: “Sởi có thể phòng ngừa và điều trị hiệu quả nếu cha mẹ hiểu đúng và chăm sóc trẻ đúng cách. Việc tiêm phòng, vệ sinh cá nhân, giữ môi trường sống sạch sẽ là những biện pháp quan trọng để bảo vệ trẻ khỏi căn bệnh này.”